John Helmer, Moskwa
Głównymi doradcami Trumpa są obecnie członkowie sekty Chabad Lubawicz
—————————————————–
W ciągu czterech dni, między 1 a 5 kwietnia, prezydent Donald Trump dał świadectwo załamania swojego umysłu w kierunku ludobójczej przemocy, od której nikt z jego urzędników nie jest w stanie go odwieść, ograniczyć, kontrolować — jeśli w ogóle próbują — ani nawet jej ukryć. Ani eksperci wojskowi ze Połączonych Szefów Sztabów; ani specjaliści od sondaży szefa personelu Białego Domu; ani prawnicy doradcy prawnego Białego Domu; nawet korektorzy dyrektora ds. komunikacji.
Pomiędzy stwierdzeniami: „cofniemy ich do epoki kamienia łupanego, tam gdzie ich miejsce” a „Otwórzcie tę cholerną cieśninę, wy szaleńcy, albo będziecie żyć w piekle. PO PROSTU PATRZCIE! Chwała Allahowi”, Trump ujawnił, że uważa, iż dla państwa, narodu czy boga nie ma alternatywy poza podporządkowaniem albo zniszczeniem. Ich — albo jego.
W Moskwie panowała cisza, z wyjątkiem zwolennika Trumpa wewnątrz Kremla, Kiriła Dmitrijewa. Opublikował on wpisy wspierające ataki Trumpa na jednego z jego krajowych przeciwników — „New York Times” — oraz jednego z zagranicznych — Europę.
————————————————-
Ten zapis został opracowany poprzez analizę wypowiedzi Trumpa od momentu, gdy przećwiczył frazę o „epoce kamienia” tuż przed swoim przemówieniem telewizyjnym o 21:00 dnia 1 kwietnia, aż po jego poranny wpis z 5 kwietnia; zestawiając je w kolejności ich wypowiadania oraz czasu publikacji; a następnie umieszczając je w ciągu oficjalnych spotkań i innych działań — w tym braku działań i tajnych aktywności — zidentyfikowanych w opublikowanym „Publicznym harmonogramie prezydenta”.
Słowa mówią same za siebie. Analizę polityczną przemówienia z 1 kwietnia można znaleźć tutaj. Standard prawny ludobójstwa obejmuje zarówno zamiar — jak Trump wyraził go w tym zapisie — jak i działania, które zarówno zapowiadał, jak i podejmował, a następnie celebrował w tym zapisie. Oto jak standard ten definiują Organizacja Narodów Zjednoczonych:
„Aby można było mówić o ludobójstwie, musi istnieć udowodniony zamiar sprawców fizycznego zniszczenia grupy narodowej, etnicznej, rasowej lub religijnej. Zniszczenie kulturowe nie wystarcza, podobnie jak zamiar jedynie rozproszenia grupy. To właśnie ten szczególny zamiar, czyli dolus specialis, czyni zbrodnię ludobójstwa wyjątkową. Ponadto orzecznictwo wiąże zamiar z istnieniem planu lub polityki państwowej albo organizacyjnej, nawet jeśli definicja ludobójstwa w prawie międzynarodowym nie zawiera tego elementu.”
Słowa Trumpa oraz kontekst kalendarza, w którym je wypowiadał, wskazują na coś więcej.
Przemówienie z 1 kwietnia zostało opracowane przez komitet doradców, którzy spotkali się z nim o godzinie 15:00, aby przygotować ostateczny projekt. W kalendarzu zapisano to jako „spotkanie polityczne”. Według relacji o procesie decyzyjnym w Białym Domu opublikowanej przez magazyn Time 2 kwietnia, a także motywów anonimowych źródeł i informatorów stojących za tym artykułem, w grupie doradczej Trumpa istnieje głęboki podział co do ryzyka, jakie ponosi, kontynuując wojnę z Iranem i eskalując ją zamiast zakończyć.
W normalnej praktyce Białego Domu ostateczna wersja przemówienia powinna odzwierciedlać kompromis między zwolennikami eskalacji a tymi, którzy opowiadają się za wycofaniem. Ślady obu stanowisk widać w tekście, który Trump odczytał z promptera sześć godzin po rozpoczęciu spotkania.
Jednak równowaga została przechylona na rzecz eskalacji. W kluczowym zdaniu: „Cofniemy ich do epoki kamienia łupanego, tam gdzie ich miejsce” — Trump opowiedział się za eskalacją. Użył też frazy, którą wcześniej niepewnie przećwiczył w wpisie opublikowanym po rozpoczęciu „spotkania politycznego”, lecz przed jego zakończeniem. Napisał wtedy:
„Rozważymy sytuację, gdy Cieśnina Ormuz będzie otwarta, wolna i bezpieczna. Do tego czasu zmieciemy Iran z powierzchni ziemi albo — jak się mówi — cofniemy go do epoki kamienia łupanego!!!”
W tej formie była to wypowiedź warunkowa — bardziej jednoznacznie niż w przemówieniu końcowym. Jak bardzo nieskuteczna była frakcja doradców opowiadających się za wycofaniem, pokazuje charakterystyczne zastrzeżenie w tweecie: „albo — jak się mówi — do epoki kamienia łupanego!!!”. Faktem jest, że nikt tak nie mówi; powód jest oczywisty nawet dla uczniów — była tylko jedna epoka kamienia. Jednak nikt z personelu Trumpa ani uczestników spotkania 1 kwietnia nie odważył się mu tego powiedzieć ani poprawić tej frazy. Prezydent powtórzył ją później bez zastrzeżenia. O 21:00, w wieczór prima aprilis, Trump był pewien, że może pominąć to zastrzeżenie, ponieważ nikt z frakcji „wyjścia” nie odezwał się ani słowem.
Kim byli przedstawiciele tej frakcji, którzy 1 kwietnia milczeli? Według raportu Time należą do nich: szefowa personelu Susan Wiles, doradca prawny David Warrington, specjalista od sondaży Tony Fabrizio oraz wiceprezydent JD Vance.
Kim są zwolennicy eskalacji, którzy zdobyli przewagę? Raport wskazuje m.in. na Stephena Millera, Stevena Witkoffa, Jareda Kushnera, sekretarza wojny Petera Hegsetha, doradcę ds. bezpieczeństwa narodowego Marco Rubio, przewodniczącego Połączonych Szefów Sztabów Daniela Caine’a oraz być może dyrektora CIA Johna Ratcliffe’a.
Nie jest jasne, jak i kiedy zdobyli przewagę. Z kalendarza wynika, że gdy Trump pozostaje „sam” — co oznaczane jest jako „czas wykonawczy”, „lunch lid”, „full lid”, „czas podpisywania”, „golf”, „Mar-a-Lago” — język i znaczenie jego wpisów stają się bardziej gwałtowne, bardziej chaotyczne, mniej kontrolowane. Według doniesień prasowych, gdy Trump jest „sam”, ogląda telewizję oraz starannie przygotowane materiały wideo z działań wojskowych w Iranie, na Bliskim Wschodzie, w Wenezueli i innych miejscach. Często ogląda je w towarzystwie innych osób.
Tożsamość tych osób jest tajemnicą państwową. Doniesienia sugerują, że są to członkowie rodziny, jak jego synowie, zięć Kushner oraz Miller. Jego żona nie jest wśród nich. Miller odgrywa kluczową rolę w nadzorowaniu wpisów Trumpa; sam stworzył publiczny zapis przemocy zbliżony do Trumpa pod względem celów i religijnego języka. Miller i Kushner są żydowskimi wyznawcami ruchu Chabad; odniesienia Trumpa do „piekła”, „chwały Bogu”, „chwała Allahowi” oraz do ukrzyżowania i zmartwychwstania wielkanocnego są przez nich wzmacniane i powtarzane.
Na kalendarzu Trumpa nie ma śladu obecności wiceprezydenta Vance’a. Kiedyś był odnotowywany jako regularnie jedzący z nim lunch po cotygodniowym briefingu wywiadowczym. Briefing nadal widnieje w harmonogramie — Vance już nie. Nie jest też jasne, jak obecnie wygląda Prezydencki Codzienny Brief (PDB) i czy Trump otrzymuje go w formie papierowej, ustnej czy wideo.
Kalendarz pokazuje także brak innej ważnej postaci — doradcy ds. bezpieczeństwa narodowego Marco Rubio. Mapy Białego Domu wskazują, że jego biuro znajduje się dalej od Trumpa niż było to zwyczajowo. Tymczasem wpływ doradcy wynikał zawsze z kontroli dokumentów trafiających na biurko prezydenta oraz z fizycznej bliskości umożliwiającej rozmowy. W przypadku Trumpa gabinet został zamieniony w sklep z pamiątkami; nie czyta dokumentów; doradca nie rozmawia z nim w cztery oczy; a większość jego „czasu wykonawczego” spędzana jest w prywatnych apartamentach.
Zamiłowanie Trumpa do przemocy — werbalnej i fizycznej — do przemocy w rodzinie i seksualności (udokumentowane przez Mary Trump w książce Too Much and Never Enough) oraz do przemocy w filmach doprowadziło do jego zainteresowania udziałem w transmisjach operacji wojskowych w Situation Room, często w towarzystwie Hegsetha i generała Caine’a.
Najnowsze wpisy mogą wskazywać, że Trump uczestniczył w oglądaniu materiałów z akcji ratunkowej zestrzelonego pilota F-15 z południowo-zachodniego Iranu. Jednak powód jego entuzjazmu jest polityczny: Próbuje ukryć obawę przed nowym kryzysem zakładników oraz przed powtórzeniem katastrofalnych skutków politycznych nieudanej operacji ratunkowej z 1980 roku (Operacja Eagle Claw), w której zginęło ośmiu żołnierzy, zniszczono dwa samoloty, a zakładników nie uratowano.
Obecna operacja, nazywana „Epic Fury”, jest według krytyków źle nazwana. Trump i jego otoczenie skupiają się na sukcesie, ukrywając doniesienia, że za jednego uratowanego zakładnika zestrzelono co najmniej dwa amerykańskie samoloty — być może trzy — a liczba zabitych, rannych i pojmanych pozostaje nieznana.